Van stortplaats naar circulaire koploper: 25 jaar innovatie bij Twence
In Twente ontstaan al generaties lang innovatieve oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Twence laat zien hoe een Twents bedrijf zichzelf opnieuw uitvond van afvalverwerker tot circulaire koploper. Het is een wereld van verschil met de beginjaren, toen afval simpelweg werd gestort. Directeur Marc Kapteijn: “Collega’s voelen dat ze bijdragen aan de grondstoffen- en energietransitie.”
Datum van publicatie: 04 augustus 2026
Lees tijd +/- 6,4 minuten
De 25-jarige geschiedenis van Twence weerspiegelt de ontwikkeling van de hele sector. In de jaren tachtig en negentig draaide alles om storten. Afval verdween simpelweg in de grond. “Als we nu nog een half procent storten, dan is dat veel,” zegt Marc Kapteijn. In plaats daarvan worden afvalstromen vandaag de dag volledig benut. Door een combinatie van installaties en technieken worden reststromen omgezet in energie en herbruikbare grondstoffen. “Uiteindelijk wil je dat alles wat binnenkomt, weer ergens anders waarde krijgt. Dat is de kern van 100 procent circulariteit.”
Twentse innovatie geeft afval nieuwe waarde
Die omslag begon eind jaren negentig met een belangrijke mijlpaal: de bouw van de eerste afvalenergiecentrale in 1997. Daarmee begon Twence naast afvalverwerking ook energie en grondstoffen uit afval te produceren. In de jaren daarna volgden tal van innovaties. Nieuwe verwerkingslijnen voor grof huishoudelijk afval en bouw- en sloopafval, de aanleg van het warmtenet naar Grolsch, zonneparken, de mestverwerkingsinstallatie en recent nog grootschalige projecten rondom CO₂-afvang en groen gas.
Vooral die CO₂-afvanginstallatie, vorig jaar geopend door de koningin, springt eruit. Jaarlijks wordt daar 100.000 ton CO₂ uit rookgassen gehaald en opnieuw ingezet, bijvoorbeeld in de glastuinbouw. “Dat is voor ons echt een kantelpunt,” zegt Kapteijn. “Je haalt niet alleen uitstoot weg, maar je doet er ook weer iets nuttigs mee.”
“Je kunt niet overal de eerste in zijn. Maar op sommige thema’s wil je wel aan kop lopen”
Risico's nemen
Ook op het gebied van groen gas zet Twence grote stappen. Door gft-afval te vergisten ontstaat biogas, dat wordt opgewerkt tot aardgas en direct het netwerk in gaat. In Hengelo gebeurt dat inmiddels op grote schaal. Daarnaast staat er in Zenderen een mestverwaardingsinstallatie, waar jaarlijks enorme hoeveelheden mest worden omgezet in energie en grondstoffen.
Vooroplopen is belangrijk, maar niet vanzelfsprekend, vindt Kapteijn. “Je kunt niet overal de eerste in zijn. Maar op sommige thema’s wil je wel koploper zijn. CO₂-afvang is daar een voorbeeld van.” Tegelijkertijd speelt wet- en regelgeving een grote rol. Innovaties gaan soms minder snel dan technisch mogelijk is, omdat het investeringsklimaat of het beleid niet meewerkt.
Toch durft Twence risico’s te nemen. Een goed voorbeeld is de aanleg van een stoomleiding naar zoutproducent Nobian. Het was destijds een onzekere businesscase, maar inmiddels is het zowel financieel als duurzaam een succes voor beide bedrijven. “Dat soort keuzes zijn spannend, maar ze maken uiteindelijk het verschil. Niet alleen voor ons, maar ook voor de werkgelegenheid in de regio.”
Twentse samenwerking versnelt innovatie
Niet elke innovatie slaagt. Zo werd er geëxperimenteerd met pyrolysetechnologie om houtsnippers om te zetten in olie. “Technisch interessant, maar lastig schaalbaar,” zegt Kapteijn. “Dan moet je daar ook eerlijk in zijn en stoppen.”
Trots is hij vooral op projecten die zichtbaar impact maken. De CO₂-afvanginstallatie is daar één van, maar ook de mestverwerking in Zenderen noemt hij expliciet. “Collega’s namen hun familie mee om het te laten zien. Dat zegt alles. Mensen voelen dat ze hier aan iets belangrijks werken.”
“Veel bedrijven praten over duurzaamheid. Wij doen het gewoon. Je ziet hier letterlijk installaties uit de grond komen die het verschil maken”
Die betrokkenheid is volgens Kapteijn kenmerkend voor Twence. De innovatiekracht zit niet alleen in technologie, maar vooral in de mensen. “We hebben hier professionele teams. Van een eigen innovatieafdeling tot energie- en watermanagement .” Samenwerkingen met kennisinstellingen zoals de Universiteit Twente en Saxion spelen daarin ook een belangrijke rol. “En vergeet onze ketenpartners niet. Die zijn voor ons essentieel. Of het nou om een afvalinzamelaar of de glastuinbouw gaat, zonder hen zouden we niet kunnen doen wat we doen.”
Over de grens
De komende jaren liggen er nog volop kansen. Zo wil Twence een grotere rol spelen in regionale warmtenetten. Er is voldoende restwarmte beschikbaar om honderdduizenden woningen te verwarmen. Ook op het gebied van energieopslag en waterhergebruik liggen belangrijke opgaven. “We kunnen in principe volledig zelfvoorzienend worden in ons watergebruik. Dat klinkt klein, maar voor ons is het een grote stap. Door de droge grond in de regio is er weinig voorraad.” Tegelijkertijd kijkt Twence over de grens, met name naar Duitsland, om samenwerkingen uit te breiden en de impact te vergroten.
Wat het werk voor Kapteijn persoonlijk bijzonder maakt? Hij hoeft niet lang na te denken. “Veel bedrijven praten over duurzaamheid. Wij doen het gewoon. Je ziet hier letterlijk installaties uit de grond komen die het verschil maken. Dat tastbare, dat je écht iets bijdraagt, dat blijft het mooiste wat er is.”
In Twente werken bedrijven, kennisinstellingen en overheden samen aan oplossingen voor de uitdagingen van morgen. Van circulaire economie en energie tot chiptechnologie en zorginnovatie. Het verhaal van Twence laat zien hoe innovatiekracht en maatschappelijke impact in Twente samenkomen.
Deel gerelateerde artikelen op:
Elke Agten
Marc Kapteijn, Twence
Up to date blijven?
Wil je als eerste op de hoogte zijn van innovaties en ontwikkelingen uit de regio? Onze verschillende nieuwbrieven bezorgen nieuws dat bij je past rechtstreek in jouw inbox. Schrijf je in en blijf up to date.
