Talent als motor van innovatie: Universiteit Twente en Teledyne bouwen aan de toekomst

Bram Nauta, hoogleraar en onderzoeker aan de Universiteit Twente, leidt al bijna dertig jaar de vakgroep Integrated Circuit Design. “Vergelijk je het ontwerpen van chips met confectie, dan zijn wij wereldwijd de haute couture onder de chipmakers,” zegt hij. “Wij bedenken de gekke dingen op de catwalk, waarvan je later elementen terugziet in de eindproducten.”

Aan de andere kant van dezelfde vijver vist Frank Hoekerswever, operationeel directeur van Teledyne Dalsa - een wereldspeler op het gebied van sensoren, beeldvorming en gespecialiseerde halfgeleiderfabricage. Vanuit Zwolle leidt hij de chipontwerpafdeling. “Overal waar je kijkt vind je wel een product van Teledyne. Ik denk dat 85 procent van onze ontwerpers direct of indirect door Bram is opgeleid. Dat maakt zijn vakwerkgroep de belangrijkste schakel in ons netwerk. Daarnaast sponsoren we ook PhD-studenten die onderzoek voor ons uitvoeren.”

Uniek ecosysteem

Volgens Nauta is de concentratie van chipbedrijven in Twente uitzonderlijk. “We hebben hier negen chipbedrijven op fietsafstand van de campus van de Universiteit Twente. Dat betekent dat studenten hun stage bijna letterlijk om de hoek kunnen doen. En hoe meer studenten instromen, hoe aantrekkelijker het wordt voor bedrijven om zich hier te vestigen. Dat versterkt elkaar enorm.”

“Een van onze promovendi werkt nu aan een ontwikkeling die straks over de hele wereld in satellieten terechtkomt. Dat is zo vooruitstrevend dat onze concurrenten het niet kunnen kopiëren”

Die nabijheid helpt ook om talent vast te houden. “De meeste afgestudeerden blijven hier ook hangen” vervolgt Nauta. “Dat was vroeger wel anders. Nu kunnen ze kiezen uit internationale bedrijven uit onder andere de VS, Canada en Duitsland. Allemaal zitten ze in de regio Twente. Dat geeft stabiliteit en maakt het aantrekkelijk om te blijven.”

Wereldberoemd in een niche

Op het gebied van chipdesign heeft Twente wereldfaam. Hoekerswever ziet dat dagelijks terug: “Ons bedrijf presteert op topniveau omdat we de beste mensen in huis hebben. Het verschil maak je niet met machines of processen, want die heeft iedereen. Het verschil maak je met mensen die slimmer en creatiever zijn dan de concurrent.”

Nauta vergelijkt het met literatuur: “Een boek laten drukken kan overal, maar je hebt een goede schrijver nodig om bestsellers te maken. Wij leiden die schrijvers op voor de chipwereld.”

Experimenteren om vooruit te lopen

Een belangrijk deel van talentontwikkeling is ruimte geven aan experimenten. Promovendi in Nauta’s groep krijgen de vrijheid om ideeën uit te proberen die nergens anders zouden ontstaan. “Soms zijn ze bizar, maar juist dat levert baanbrekende resultaten op. We tonen aan dat iets kan, nog voordat iemand anders er überhaupt aan gedacht heeft,” zegt hij. “En terwijl de wereld er vervolgens langzaamaan begint te wennen, zijn wij alweer bezig met het volgende.”

Hoekerswever voegt toe: “Een van onze promovendi werkt nu aan een ontwikkeling die straks over de hele wereld in satellieten terechtkomt. Dat is zo vooruitstrevend dat onze concurrenten het niet kunnen kopiëren. Daar zit onze voorsprong.”

Wat er nog ontbreekt

Hoewel het Twentse ecosysteem sterk is, zien beiden nog kansen. Nauta: “Wat hier nog niet zit, zijn bedrijven die eindproducten maken. Wij ontwikkelen nu vooral technologie. Maar het zou krachtiger zijn als we ook partijen hebben die complete systemen bouwen en de buitenwereld laten zien wat er met die chips gebeurt.” Volgens Hoekerswever blijft het werk dat ze doen iets abstracts. “Eindproducten maken het tastbaar, ook voor een breder publiek. Dat zou de regio nóg aantrekkelijker maken.”

“Met het juiste talent kun je echt een verschil maken in de chipindustrie. Dat zie je elke dag in deze regio”

Vooruitdenken en lef tonen

Beide heren zijn het erover eens: Het ecosysteem in Twente biedt een mix van gevestigde internationale spelers en een constante instroom van nieuw talent. Daarnaast zit het geheim van succes in de chipindustrie in een combinatie van creativiteit en nuchterheid. “Je moet gek genoeg zijn om iets nieuws te proberen, maar ook nuchter genoeg om te stoppen als het niet werkt,” aldus Nauta. Hoekerswever: “Mensen in deze industrie denken anders: ze zijn slim, nieuwsgierig en bereid om moeilijke problemen op te lossen. Het is een van de zwaarste studies die je kunt kiezen, maar met het juiste talent kun je hier echt een verschil maken. Dat zie je elke dag in deze regio.”

Twente, dé plek om te vestigen

“Twente draait op talent, met studenten, onderzoekers en bedrijven die elkaar versterken in een uniek ecosysteem. Internationale bedrijven vinden hier topmensen die creatief, vooruitstrevend en direct inzetbaar zijn, terwijl de nabijheid van negen chipbedrijven zorgt dat talent in de regio blijft. Dat maakt Twente de ideale vestigingsplaats voor hightech innovatie.”
— Bram Nauta, Universiteit Twente

Om het innovatieve hightech‑ecosysteem van Twente onder de aandacht te brengen bij internationale ondernemers, hebben Oost NL en Twente Board gezamenlijk het boekje Accelerate Next Tech ontwikkeld. Dit artikel maakt deel uit van die collectie en laat zien hoe samenwerking en technologie bijdragen aan innovatie in de regio Twente.