Tussen boeken en ontmoetingen: hoe FRIDA Book Café uitgroeide tot een internationale huiskamer in Enschede

Wie FRIDA binnenloopt, ziet een boekencafé met vintage meubels, kleurrijke muren en planken vol boeken. Je kunt er koffie drinken, een eenvoudige lunch eten of rustig een boek lezen. Alles voelt bewust een beetje huiselijk. Maar achter die ontspannen sfeer zit een groter idee.

Van kunsthistorica naar communitybouwer

Gemma (43) kwam zo’n vijftien jaar geleden in Enschede wonen. Ze is opgeleid als kunsthistorica, werkte onder meer bij Rijksmuseum Twenthe en is nu directeur van Stichting Dag van het Kasteel. Daarnaast schrijft ze columns en is ze betrokken bij verschillende culturele projecten. Maar ondanks haar volle agenda liep ze toch tegen iets aan wat veel nieuwkomers herkennen: het is niet altijd makkelijk om een community te vinden in een nieuwe stad.

“Dat hoorde ik ook steeds vaker van anderen,” vertelt ze. “Vooral internationale studenten en jonge mensen die hier net zijn komen wonen, hebben moeite met het vinden van aansluiting.” Het bracht haar terug bij een oude droom. Als tiener had ze al eens met een vriendin gesproken over het beginnen van een boekwinkeltje. Tijdens een moeilijke periode, waar corona en een burn-out haar parten speelden, besloot ze dat idee eindelijk serieus te nemen. “Ik dacht: waarom nog wachten?”
 

Meet FRIDA

Het resultaat werd FRIDA Book Café. De naam staat voor Food, Reading, Inspiration, Diversity en Art, maar verwijst ook naar de Mexicaanse kunstenaar Frida Kahlo. “Zij was iemand die al vroeg haar eigen pad koos en met genderrollen speelde,” zegt Gemma. “FRIDA is ook een plek waar mensen zichzelf kunnen zijn. We hebben bijvoorbeeld veel jongeren met autisme of ADHD, en ook veel mensen uit de queer community.” Maar het café is niet alleen voor deze specifieke groepen bedoeld. “Het moet juist een plek zijn waar iedereen zich thuis voelt,” benadrukt Gemma.

Bezoekers ontdekken FRIDA vaak toevallig. Ze komen binnen voor een kop koffie, een stukje taart of een simpele lunch, en krijgen vervolgens de vraag of ze aan het klantsysteem mogen worden toegevoegd. “Wij noemen dat: Meet FRIDA,” zegt Gemma. Wie zich vervolgens steeds meer betrokken voelt, gaat volgens haar een stap verder. Oftewel: Become FRIDA.

Inmiddels zetten zo’n honderd vrijwilligers per jaar zich in voor de stichting, vooral jongeren tussen de achttien en dertig jaar. Opvallend veel van hen zijn internationale studenten. “We hebben zelfs een wachtlijst voor vrijwilligers,” zegt Gemma. “Ik weet het, dat is in deze tijd echt een luxeprobleem.”

Een gezamenlijk project

Toen Gemma het pand betrok, was het nog volledig leeg. Ze richtte het café grotendeels zelf in, met vintage meubels en tweedehands vondsten. “Mijn oude koelkast staat hier ook,” zegt ze lachend. Maar FRIDA is nooit af. De inrichting verandert regelmatig en vaak met hulp van vrijwilligers. “Ik wil niet dat dit een plek is die alleen van mij is en waar ik alles bepaal. Het is echt een gezamenlijk project geworden waar altijd ruimte is voor nieuwe ideeën.”

Dromen voor de toekomst

Dat FRIDA impact maakt, bleef niet onopgemerkt. In maart 2026 werd Gemma uitgeroepen tot Vrouw van het Jaar Twente, en in september 2025 won ze de Ignite Award - een landelijke ondernemersprijs voor initiatieven met maatschappelijke impact. Daarbij hoorde een investeringsbudget van een ton. Dat geld gebruikt Gemma om het concept verder uit te bouwen. Er komt een tweede vestiging in Nijmegen en uiteindelijk hoopt ze FRIDA op meerdere plekken in Nederland uit te rollen. “Het doel is om uiteindelijk tien vestigingen te hebben,” legt ze uit. “Met een landelijke stichting erboven, die ik ga leiden. Alle FRIDA’s zijn in principe zelfstandig, maar ik ben straks wel degene die de huisstijl en de algemene methodieken bewaakt.”

Ondanks het succes verliep de oprichting van FRIDA niet zonder uitdagingen. In de beginfase investeerde Gemma haar volledige spaargeld in het project en haalde ze daarnaast extra financiering op via crowdfunding. Het eerste jaar was financieel dus behoorlijk spannend. “Ik heb echt wel momenten gehad dat ik dacht: ga ik dit wel redden?” zegt ze eerlijk. Maar stoppen was voor haar geen optie. “Mijn spaargeld zat erin, maar ook het vertrouwen van een hele groep mensen die hier vrijwilligerswerk doen.” Dat maakte het soms zwaar, geeft ze toe.

“Veel mensen dachten in het begin: leuk, een boekwinkeltje. Maar het concept erachter uitleggen was best lastig. En subsidie krijgen voor een boekwinkel? Dat was toch wat vreemd.” Toch hield ze vol. “Soms is het misschien maar goed dat je niet precies weet wat er allemaal op je pad komt.”

Thuis in Twente

Inmiddels voelt ze zich volledig thuis in Twente. “Mensen zeggen vaak dat Twentenaren gesloten zijn. Maar dat herken ik helemaal niet. Juist in Den Haag – waar ik eerst woonde – kent niemand zijn buren.” Volgens haar moet je als nieuwkomer alleen wel zelf initiatief nemen om nieuwe mensen te ontmoeten.  En dat is precies waar FRIDA voor staat. “Mijn liefde voor boeken, kunst en het bouwen van een community komt hier allemaal samen,” zegt Gemma. “En het mooiste is dat deze plek inmiddels door heel veel mensen samen wordt gemaakt.”